کمپرسور چیست؟

ابزاری که جهت تولید هوای فشرده در صنایع مختلف استفاده می شود کمپرسور نام دارد. به زبان ساده تر همان پمپ بادهای تعمیرگاهی پیستونی، که در مقیاس وسیع تر از حالت پیستونی به اسکرو تغییر می یابد. به طور کلی کارکرد کمپرسورهای باد بر اساس کاهش حجم هوا با یه عامل فیزیکی همانند پیستون یا اسکرو و در نتیجه افزایش فشار و دمای هوای متراکم شده می باشد. در صورتی که این فرایند توسط پیستون انجام شود کمپرسور مربوطه را پیستونی و چنانچه توسط مارپیچه میل و فی میل انجام شود اسکرو نامیده می شود. معمولا نامگذاری کمپرسور بر اساس روش فشرده سازی صورت می گیرد.
پر کاربرد ترین کمپرسورها در صنعت با توجه به دبی و فشار مورد نیاز از نوع اسکرو انتخاب می شود.
در کمپرسورهای اسکرو عملیات فشرده سازی هوا در فضایی بنام بلوک اسکرو و یا واحد هواساز  (AirEnd) توسط مارپیچه هایی که با فاصله ی بسیار کم از یکدیگر در حال چرخش هستند صورت می پذیرد.
در این مدل کمپرسورها توان تولید هوای فشرده با فشار و ظرفیت های متنوع تری وجود دارد.
معمولا کمپرسورهای اسکرو دارای دبی حداکثر70 متر مکعب بر دقیقه و فشار کاری 13 بار می باشند.

کمپرسورهای مارپیچی یا اسکرو به دو دسته تقسیم می شوند:

  1. کمپرسور بدون روغن ( Oil-Free )
  2. کمپرسور همراه با روغن ( Oil-Injected )

 

1-کمپرسورهای بدون روغن :

در کمپرسورهای بدون روغن،هیچ گونه روغنی وجود ندارد.از این نمونه کمپرسور در صنایع دارویی،غذایی و نساجی استفاده می شود.

2-کمپرسورهای همراه با روغن :

در کمپرسورهای همراه با روغن،روغن وجود دارد.از این نمونه کمپرسور در اغلب کارخانجات صنعتی،تولید کفش،طلاسازی،آب معدنی-آبمیوه-نوشابه،معادن،پالایشگاه ها ،نیروگاه ها و … استفاده می شود.

یکی از دلایل استفاده از روغن در این نمونه از کمپرسور،جلوگیری از پس زدن هوا می باشد.در صورت وجود مانع در مسیرعبورهوا،به دلیل قابلیت تراکم پذیری احتمال پس زدن هوا وجود دارد.به این دلیل از سیال روغن جهت هدایت بهتر هوا به داخل مخزن سپراتور استفاده میشود.

انتقال قدرت در کمپرسورهای اسکرو:

جهت انتقال قدرت در کمپرسورهای اسکرو از دو روش اصلی استفاده می شود:

  • کوپل مستقیم
  • پولی و تسمه

در روش کوپل مستقیم به دلیل عدم وجود تسمه انتقال نیرو از الکتروموتور به هواساز بدون اتلاف انرژی انجام می شود، در نتیجه راندمان این دستگاه نسبت به نوع تسمه ای بالاتر خواهد بود همچنین در این روش کاهش میزان صدا و افزایش طول عمر دستگاه را خواهیم داشت.

تنها عیبی که کوپل مستقیم نسبت به تسمه ای دارد بزرگتر شدن ابعاد دستگاه می باشد.

در روش کوپل مستقیم بعضاً از دو روش استفاده می شود :

  • با گدانی
  • بدون گلدانی

مزایای استفاده از گلدانی :

  • امکان خطا وجود ندارد
  • با صرف زمان کوتاهی دو قطعه به هم متصل می شوند.
  • نیاز به تخصص و آموزش ندارد.
  • نیاز به ابزار خاص ندارد.
  • از ارتعاش و خرابی زودرس بلبرینگهای الکتروموتور و هواساز جلو گیری می شود.

معایب استفاده از روش بدون گلدانی:

  • زمان زیاد جهت همراستا کردن
  • امکان خارج شدن از همراستائی در حین کار
  • نیاز به افراد متخصص جهت همراستا کردن
  • نیاز به ابزار مخصوص جهت همراستا کردن

در روش پولی و تسمه انتقال قدرت از الکتروموتور به هواساز توسط پولی و تسمه انجام می شود که متاسفانه حداقل 10% از نیرو به صورت اتلاف انرژی در تسمه ها هدر می رود. از معایب و محاسن استفاده از روش فوق می توان به موارد زیر اشاره کرد:

معایب:

  • اعمال نیرو به صورت جانبی (نیروی شعاعی) بر روی بلبرینگ های واحد هواساز و الکتروموتور
  • سیلیپ ( سرخوردن) کردن تسمه ها که منجر کاهش راندمان می گردد
  • امکان عدم همراستایی پولیها
  • پارگی تسمه ها در صورت استهلاک و عدم همراستایی

محاسن:

گاهی اوقات با تعویض پولی ها می توان مقدار دبی و فشار را به راحتی تغییر داد. البته این مسله در صورتی امکان پذیر است که استاندارد واحد هواساز و مابقی تجهیزات داخلی کمپرسور ، رعایت شده باشد.

 

 

 

 

فهرست